Home » , , , » Nitrifikasyon Nedir?

Nitrifikasyon Nedir?

Nitrifikasyon Nedir? Nasıl Oluşur


Nitrifikasyon, amonyağın önce nitritlere (NO2-) ve daha sonra nitratlara (NO3-) dönüştürüldüğü süreçtir. Bu süreç doğal olarak, özel bakteriler tarafından gerçekleştirildiği ortamda oluşur.

Nitrifikasyon, toprakta bulunan iki aşamalı amonyağın, bitkilerin kullanabileceği azotun inorganik formları olan nitratlara (NO3-) dönüşmesidir.  Nitrozomonas bakterileri tarafından amonyakın nitrite dönüştürür. Nitrit daha sonra Nitrobacter tarafından nitrata dönüştürülür.  

Bitkiler ve hayvanlar azota ihtiyaç duyarlar. Bitkiler tarafından kullanılamayacak olan azot, bitkilerin kullanabileceği bir nitrojen haline getirilmelidir.

Tüm canlı organizmalar, proteinleri oluşturmak için kullanılan kimyasal bir element olan nitrojene ihtiyaç duyarlar. Proteinler organizmaların yapısını oluştururlar ve gelişim, büyüme ve üreme gibi yaşamı sürdüren işlevler için gereklidirler.

Nitrifikasyon Nedir? Nasıl Oluşur
Nitrifikasyon Aşamaları

Nitrifikasyon azot döngüsünün çok önemli bir parçasıdır, çünkü çoğu bitki için nitrat toprak veya sudan azot alımının tercih edilen kimyasal formudur. Amonyak (NH3) toprakta bulunan bir azottur. Azot, organik formdaki toprağa çürüyen bitkilerden, hayvan atıklarından ve Dünya'ya çarpan yıldırımdan girer. Bu organik formda iken, azot bitkiler tarafından emilemez. Bu nedenle, kullanılabilir bir inorganik forma dönüştürülmelidir.

Azot Döngüsü Nedir?

Dünya atmosferinin 80 i azot gazından oluşu. Gaz formundaki azot genelde canlıların kullanamayacağı haldedir.

Azot döngüsü, azotun bitkiler, hayvanlar, bakteriler, atmosfer (hava) ve topraktaki toprak arasında nasıl hareket ettiğini anlatır. Azot, Dünyadaki tüm yaşamın önemli bir öğesidir.

Döngünün en önemli kısmı bakterilerdir. Bakteriler azot gazını Amonyak (NH4)’ a dönüştürür ve diğer organizmaların kullanımı için toprağa salar. Burdaki fazla amonyak bakteriler tarafından önce Nitrit (NO2)’e ardından Nitrifikasyon denilen işlemle Nitrat (NO3)’ a dönüştürülür. Nitratlar bitkiler tarafından kullanılır. Hayvanlar daha sonra azotlarını bitkilerden alırlar.

Nitrifikasyon Nedir?
Azot Döngüsü

Azot Döngüsündeki Süreçler

Fiksasyon - Fiksasyon, bitkiler tarafından kullanılabilir nitrojen yapımında ilk adımdır. Burada bakteriler azotu amonyuma dönüştürür.

Nitrifikasyon - Amonyumun bakteriler tarafından nitratlara dönüştüğü süreçtir. Nitratlar, bitkilerin daha sonra emebileceği şeydir.

Asimilasyon - Bitkilerin azot aldıkları aşamadır. Nitratları topraktan köklerine emerler. Daha sonra nitrojen amino asitler, nükleik asitler ve klorofilde kullanılır.

Ammonifikasyon - Bu çürüme sürecinin bir parçasıdır. Bir bitki veya hayvan öldüğünde, mantarlar ve bakteriler gibi ayrıştırıcılar nitrojeni amonyuma geri döndürerek nitrojen döngüsüne tekrar girebilirler.

Denitrifikasyon - Toprakta ekstra azot havaya geri alınır. Bu görevi yerine getiren özel bakteriler de var.

Amonyumun nitrata dönüşme hızını etkilemek için etkileşime giren bir takım çevresel faktörler vardır.

Amonyağın Nitrata Dönüşme Hızını Etkileyen Faktörler

Ana faktörler toprak sıcaklığı, pH, su içeriği ve oksijen varlığıdır. İşlemi etkileyebilecek diğer faktörler arasında toprak tuzluluğu gibi faktörler bulunur. Topraktaki nitrifikasyon bakterileri genellikle çevresel etkilere diğer birçok toprak bakterisinden daha duyarlıdır. Büyüme oranları daha yavaştır ve aktiviteleri diğer birçok yaygın bakteriden daha düşüktür. Toplam nitrifikasyon bakterisi sayılarının toplam toprağa ait bakteri popülasyonunun % 0.01'inden azını oluşturduğu tahmin edilmektedir.

Sıcaklık Bağımlılığı: Tüm mikroplar gibi nitrifikasyon bakterileri de sıcaklığa duyarlıdır.

Oksijen Konsantrasyonu:  Nitrifikasyon bakterileri özellikle düşük oksijen konsantrasyonlarına duyarlıdır. Bu nedenle atık su arıtma tesislerinde yeterli oksijen sağlamak çoğu zaman en önemli tasarım konusudur.

pH : pH, nitrifikasyon hızları üzerinde güçlü bir etkiye sahiptir.

Madde döngüleri hakkında bilgi almak için madde döngüleri sayfamıza da bakabiliriniz.



4 yorum:

  1. Nitrifikasyon hakkında bilgi lazımdı yardımcı oldunuz. Teşekkür ederim.

    YanıtlayınSil
  2. Mükemmel. Çok iyi anladım.

    YanıtlayınSil
  3. Nitrifikasyon konusunu anladım. Denitrifikasyonu anlatabilir misiniz?

    YanıtlayınSil